Category Archives: Shtatzania

Pozicionet më të përshtatshme gjatë ushqyerjes me gji

POR ushqyerja me gji, edhe pse një nga aktet më natyrale në botë, kërkon praktikë.

Ushqyerja me gji është mjaft e rëndësishme. Është një eksperiencë e mrekullueshme mes nënës dhe fëmijës. Është diçka gjatë së cilës ju duhet të ndjeheni në mënyrë sa më të rehatshme. Çdo ushqyerje në secilin gji zgjat të paktën 10 minuta, prandaj është e rëndësishme të zgjidhni një pozicion i cili ta bëjë ushqyerjen sa më të lehtë si për të voglin tuaj, por edhe për ju.

4 janë pozicionet më të mira të cilat përdoren për ushqyerjen me gji.

Prandaj është në dëshirën tuaj të zgjidhni dhe të vendosni cili është pozicioni më i përshtatshëm për ju dhe të voglin tuaj.

“Pozicioni i përqafimit”

“Pozicioni i përqafimit”

Ky është pozicioni klasik, dhe më i përdoruri. Duhet që koka e të voglit të arrijë deri tek gropën e krahut dhe të shtrihet në parakrahun tuaj. Mbështeteni këmbën tuaj mbi një stol në mënyrë që të mos lejoni rrëshkitjen e bebes. Vendoseni beben direkt mbi prehërin tuaj(ose mbi një jastëk mbi prehërin tuaj)dhe fytyra e tij është paralel me ju anash. Baçini i tij duhet të vendoset mbi stomakun tuaj, ndërsa hunda e tij nduhet të vendoset mbi thithin e gjirit. Kalojeni krahun e tij poshtë tuajit.

Nqs po ushqeni beben në të djathtën tuaj, vendoseni kokën e tij në gropën e krahut të djathtë. Shtrijeni parakrahun dhe dorën tuaj përgjatë kurrizit të bebes për të mbajtur kokën e tij. Vendosini gjunjët e tij përreth trupit tuaj ose nën gjirin tuaj të majtë. Në këtë mënyrë mund të poziciononi beben horizontalisht ose me një kënd të vogël, pozicion që ia lehtëson gjimarrjen të voglit.

Kur është i përshtatshëm ky pozicion: Është i përshtatshëm për bebet e lindura në kohë dhe në mënyrë natyrale(vaginale). Disa nëna e gjejnë këtë pozicion të vështirë pasi e kanë të vështirë të drejtojnë gojën e bebes drejt thithit , për shkak të dobësisë fiziologjike që kanë muskujt e qafës së të porsalindurit, prandaj nëse e dhe ju mendoni kështu atëherë përdoreni këtë pozicion pas muajit të parë të jetës së bebes tuaj, ku rkëta muskuj tonizohen dhe bebja nis ta mbajë disi kokën. Ky pozicion nuk pëlqehet as nga gratë të cilat i janë nënshtruar një prerjeje cezariane, pasi bebja ushtron mjaft presion mbi abdomen.

”Pozicioni përqafues i kryqëzuar”

”Pozicioni përqafues i kryqëzuar”

Ky pozicion ndryshon nga i pari pasi në këtë pozicion të ri ju nuk e mbështesni kokën e bebes në gropen e krahut. Më saktë , krahët tuaj këmbejnë rolet. Nqs ju po ushqeni beben me gjirin djathtë, përdorni dorën dhe krahun e majtë për të mbajtur beben. Rrotullojeni trupin e tij drejt jush, kështu që gjoksi dhe barku i tij janë të pozicionuara drejt jush. Me gishtin tuaj të madh dhe gishtat e tjerë pas kokës dhe poshtë veshit, drejtojeni gojën e të voglit drejt gjirit tuaj.

Kur është i përshtatshëm ky pozicion: Ky pozicion mund të jetë i përshtatshëm për bebet me peshë të vogël dhe për fëmijët të cilët kanë vështirësi gjatë ushqyerjes me gji, pra që nuk janë përshtatur mirë me gjirin.

“Pozicioni i futbollistit”

“Pozicioni i futbollistit”

Si sygjeron edhe emri, në këtë pozicion ju e fusni beben poshtë krahut tuaj (në të njëjtën anë me të cilën do të kryeni ushyerjen) si topin e regbisë apo një kuletë…fillimisht, poziciononi beben anash jush, poshtë krahut tuaj. Ai duhet të jetë përballë jush me hundën në nivelin e thithit të gjirit dhe këmbët rreth trupit tuaj drej shpinës suaj. Mbështesni krahun mbi një jastëk të vendosur mbi prehrin tuaj ose anash jush, dhe mbani shpatullat, qafën dhe kokën e të voglit në krahun dhe dorën tuaj. Duke përdorur një kapje si -C- për gjirin me anën e dorës tjetër, drejtojeni të voglin drejt thithit të gjirit, fillimisht mjekrën. Pooooor kujdes – mos e shtyni të voglin drejt gjirit me forcë, pasi ai mund të kundërshtojë duke harkuar dhe larguar kokën duke e shtyrë dorën tuaj. Përdorni parakrahun për të mbajtur shpatullat e tij.

Kur është i përshtatshëm ky pozicion: ju mund të provoni këtë pozicion nëse i jeni nënshtruar një prerjeje cezariane, për të mos vendosur beben mbi barkun tuaj, vendosje që do t’ju shkaktonte dhimbje. Ky pozicion mund të rekomandohet edhe nëse bebja juaj ka peshë të vogël ,apo hasni vështirësi për ta vendosur atë në gji. Ky pozicion është i volitshëm edhe nëse keni gjinjë të mëdhenj, ose thitha gjiri të sheshta. Po ashtu mund të zgjidhni këtë pozicion nëse keni binjakë, në mënyrë që ti ushqeni ata në mënyrë të njëhershme.

“Pozicioni shtrirë”

“Pozicioni shtrirë”

Për të ushqyer të voglin në këtë pozicion(shtrirë në anë në shtrat), vendosni disa jastëkë për të mbështetur shpinën. Ju mund të vendosni një jastëk poshtë kokës dhe shpatullave. Qëllimi është që të vendosni shpinën dhe krahët në një kënd të lehtë. Bebja vendoset përballë jush, mjaft pranë duke e shtyrë me dorë kokën e tij drejt gjirit. Nëse nuk ndjeheni rehat, dorën mund ta vendosni edhe poshtë kokës suaj. Nëse duhet që bebja të vendoset pak më lartë apo afër jush pasi nuk e arrin dot gjirin, atëherë vendosni një jastëk të vogël ose batanije të palosur poshtë kokës së tij. Koka e bebes duhet të jetë paralel me gjirin dhe jo poshtë tij.

Kur është i përshtatshëm ky pozicion: Ky pozicion është i përshtatshën sidomos nqs keni kryer një lindje vaginale të vështirë, traumatike dhe me epizotomi, apo edhe orët e para pas një prerjeje cezariane, kur qëndrimi ulur është i parehatshëm për ju. Por këtë pozicion mund ta përdorni nqs doni ti jepni gji të voglit në shtrat gjatë natës.

Këshilla për çdo pozicion të ushqyerjes me gji

 

Pozicionohuni në një mënyrë sa më të rehatshme

Zgjidhni një karrige të rehatshme, përdorni jastëkë në mënyrë që mbështesni shpinën dhe krahët Mund të përdorni jastëkë edhe për të vendosur këmbët në mënyrë që ta afroni të voglin sa më pranë jush. Për kët ëqëllim mund të përdoret edhe një stol. Nuk ka rëndësi se cilin pozicion keni zgjedhur, duhet të keni parasysh që ta vendosni në gji në mënyrën më të rehatshme dhe të përshtatshme për ju dhe të voglin, në mënyrë që ta bëni gjidhënien një veprim sa më të natyrshëm.

 

Mbaj në mënyrë korrekte gjirin

Gjatë laktacionit gjinjtë tuaj zmadhohen, tendosen dhe rëndohen. Ndërsa i jepni gji të voglit tuaj, përdorni dorën tuaj të lirë për të mbajtur gjirin me një kapje-C-(katër gishtat poshtë gjirit dhe gishti i madh në drejtim të orës 9-të) Kujdes : është e rëndësishme që gishtat tuaj ti vendosni të paktën 2 cm mbi areolën në mënyrë që i vogli të mos thithë direkt mbi thithin e gjirit duke e dëmtuar atë.

 

Mbështetni mirë të voglin tuaj

Të ndjerit rehat dhe i sigurt e ndihmon të voglin tuaj të marrë gjirin sa më këndshëm dhe të ushqehet me efikasitet. Përdor krahët dhë duart, madje edhe ndonjë jastëk, për të mbështetur kokën , qafën,shpinën, dhe anësitë e bebes në një linjë të drejtë. Ju mund ta mbështillni atë me një pelenë për ta bërë dhënien e gjirit më të lehtë.

 

Ndryshojeni rutinën

Provoni pozicione të ndryshme të vendosjes në gji ,derisa të gjeni atë që është më i përshtatshëm dhe i rehatshëm. Disa gra parapëlqejnë alterimin e pozicioneve për të parandaluar distendimin e gjirit dhe bllokimin e duktuseve të qumështit. Gjithashtu një praktikë e tillë parandalon edhe çarjen e thithave të gjirit, sepse presioni ushtrohet në pika të ndryshme të thithit. Gjithashtu alterimi i gjinjve gjatë ushqyerjes ,shton prodhimin e qumështit prej tyre.

 

Çlodhuni/Relaksohuni, përpara se të vendosni beben në gji

Merni frymë thellë,mbyllni sytë, mendoni për gjëra të lumtura për ju. Pini një gotë të madhe me ujë të ftohtë, lëng frutash ose qumësht kur nisni të ushqeni me gji, në mënyrë që të keni mjaftueshëm lëngje në trup, pasi kjo ju ndihmon në prodhimin e qumështit.

 

Kur duhet hequr bebja prej gjirit? (sa kohë zgjat një ushqyerje)

Në mënyrë ideale, është i vogli juaj që vendos nëse është ngopur ose jo, apo nëse do të pijë në të dy gjinjtë. Nqs do t’ju duhet të ndryshoni pozicionin e bebes në gji për ta vendosur në gjirin tjetër, apo doni të ndërprisnii ushqyerjen për një arsye apo tjetër, fusni me delikatesë gishtin në këndin e gojës. Një “plup” i lehtë tregon se thithja është ndërprerë, dhe mund ta largoni beben nga gjiri.

 

Pavarësisht nga pozicioni që zgjidhni, të ushqesh me gji është dhe duhet të jetë, mënyra më e natyrshme për të rritur të voglin tuaj të shëndetshëm.


Niketa Koliçi

Pediatre – Neonatologe

Kordocenteza

kordocenteza
Çfarë është kordocenteza?

Kordocenteza zakonisht bëhet në javën e 22 apo 23 të shtatzanisë

Kordocenteza është intervenim invaziv i marrjes së mostrës së gjakut të foshnjes nga kërthiza. Zakonisht bëhet në raste specifike që të vërtetohet kariotipi i foshnjes, të verifikohet prania e ndonjë infeksioni apo anomalie.

Kur bëhet kordocenteza?

Kordocenteza bëhet nëse për ndonjë arsye jeni vonuar për amniocentezë apo nëse rezultatet e analizave paraprake nuk janë adekuate (skrinin testet, ultrazëri, amniocenteza). Bëhet pas javës së 21 të shtatzanisë, zakonisht në javën e 22 apo 23 të shtatzanisë.

A është kjo procedurë e dhembshme?

Vet intervenimi është pa dhembje dhe kohëshkurtër. Mjeku do të ju këshillojë që të rrini në shtëpi për disa ditë, të pushoni dhe ti shmangeni streseve.

Si duket procedura e nxjerrjes së gjakut nga kërthiza?

Kjo procedurë është e ngjashme me atë të amniocentezës. Mjeku me kontrollë konstante përmes aparatit të ultrazërit vëzhgon brendësinë e placentës dhe fut gjilpërën në kordonin e kërthizës. Nga ena e përshtatshme e gjakut merr një sasi të caktuar të gjakut, të mjaftueshme për analiza dhe për kariograme.

Kur merren rezultatet?

Rezultatet e kordocentezës bëhen gati 4 gjer në 10 ditë. Koha mvaret prej tipit të analizës dhe nga laboratori në të cilin kryhet analiza.

Çfarë zbulohet me anë të kordocentezës?

Me anë të kordocentezës detektohen defektet kromozomale, anemitë fetale. Zbulohen infeksionet si toksoplazma (e cila mund të shkaktojë abort) dhe rubeola, si dhe humbja e të pamurit dhe ndëgjuarit, dëmtimi trurit, epilepsia, hidrocefalus…Për dallim nga amniocenteza kjo procedurë nuk detekton defektet neurologjike.

A egziston rreziku për nënat apo foshnjat nga kjo procedurë?

Aborti, sikurse edhe tek amniocenteza, ndodh në 1 % të rasteve. Përveç kësaj egzistojnë edhe paraqitje të tjera përcjellëse negative, të cilat nënkuptojnë infeksionet, gjakderdhjet, kontraktimet, zvogëlimin e numrit të rrahjeve të zemrës tek foshnjat.Poashtu, nëse gruaja është Rh negativ, ndërsa intervenimet me antitrupa Rh në gjak nuk janë bërë, atëherë pacientes pas kordocentezës i bëhet injeksioni me antitrupa mbrojtës.

Kur duhet ti drejtohemi mjekut për ndihmë?

Menjëherë kontaktoni mjekun nëse simptomet nuk ndalen pas disa ditësh apo nëse përkeqsohen. E njejta gjë vlen edhe nëse keni temperaturë, ethe apo rrjedhje të ëngut amniotik.

Rreziqet nga amniocenteza

rreziqet_nga_amniocenteza

Sa janë mundësitë për abort pas amniocentezës?

Mundësitë që të lëndohet foshnja me gjilpërë janë pothuajse joegzistuese

Tre javët e ardhshme pas amniocentezës janë të rrezikshme për abortim. Kjo procedurë është shkaktare e abortit në 1 nga 100/200 raste. Kur bëhet fjalë për tremujorin e tretë, rreziku është i vogël që të vie deri te komplikimet apo lindja e parakohshme.

A mund të lëndohet foshnja në stomak nga gjilpëra?

Mundësitë nga lëndimi me gjilpërë i foshnjes në stomak janë gati kurfare, sepse mjeku tërë kohën ndjek lëvizjet e saj në monitor. Zakonisht, gjilpëra futet në pjesën ku janë këmbët e foshnjes dhe ajo në mënyrë refleksive largohet nga diçka që i dëmton hapsirën.

Cilat janë rreziqet e amniocentezës?

Amniocenteza mund të shkaktojë rreziqe të caktuara:

1. Aborti

Aborti është rreziku i parë që lidhet me amniocentezën. Mund të paraqitet nga infeksionet në mitër, pasojë e shpërthimit të lëngut amniotik apo lindjes së parakohshme. Zakonisht paraqitet në tremujorin e parë, ndërsa në të dytin është më i vogël. Nëse procedura bëhet në tremujorin e tretë nuk egziston rreziku nga lindja e parakohshme.

2. Kontraktimet dhe gjakderdhja vaginale

Disa gra ndjejnë kontraktime të lehta apo gjakderdhje vaginale pas amniocentezës. Megjithatë, pas procedures mjeku do të ju udhëzoje ti përdorni disa ilaçe kundër kontraktimeve.

3. Rrjedhja e lëngut amniotik

Rrallëherë ndodh që pas procedurës të rrjedh një sasi e vogël e lëngut amniotik nga vagina, duke vazhduar kështu disa ditë me rradhë. Kjo mund të jetë vetëm një komplikim në fazën kalimtare dhe nuk do të thotë menjëherë humbje e foshnjes. Megjithatë, për këtë lajmëroni mjekun tuaj.

4. Rh ndjeshmëria

Nëse jeni Rh negativ, do të merrni ilaçin Rh immunoglobulin pas amniocentezës, në mënyrë që të parandalohet krijimi i antitrupave.

5. Infeksionet

Shumë rrallë ndodh që amniocenteza të shkaktojë infeksion të mitrës.

6. Lëndimi me gjilpërë

Mundësitë nga lëndimet e foshnjes me gjilpërë janë minimale, megjithatë janë të mundshme irritimet në zonën e stomakut ku është bërë shpimi me gjilpërë.

7. Ankthi

Gratë janë shpesh të shqetësuara pas kësaj procedure, shkaku i pritjes së gjatë të rezultatit. Për këtë mundohuni që mendimet e juaja ti drejtoni në diçka tjetër, ndërsa sipas nevojës mjeku do të ju rekomandojë terapi të caktuar.

Në cilat raste duhet kontaktuar mjekun urgjentisht?

Dy javë pas amniocentezës keni kujdes ti shmangeni lodhjes së tepërt, bartjes së gjërave të rënda dhe jeni të vëmendshme për simptomet, kontraindikacionet të cilat mund të paraqiten.

Urgjentisht konsultohuni me mjekun nëse keni temperaturë, gjakderdhje, dhembje në stomak të përcjellura me kontraktime të lehta që zgjasin për disa orë.

Indikatorët e amniocentezës

indikatoret_amnicentezes

Në cilat raste rekomandohet amniocenteza?

* Nëse keni pasur rezultate jonormale të testeve paraprake (ultrazë, teste double dhe triple) – do ju ofrohet opcioni amniocentezës, me të cilën do të vërtetoni se a egziston ndonjë rrezik nga çrregullimet kromozomale tek foshnja

* Nëse keni lindur me parë fëmijë me Sindromin Daun apo me ndonjë çrregullim tjetër gjenetik apo neurologjik

* Nëse keni moshë mbi 35 vjeç apo partneri ka moshë mbi 45, egziston rreziku më i madh nga paraqitja e çrregullimeve kromozomale

* Nëse keni në familje histori sëmundjesh apo çrregullimesh gjenetike

* Nëse keni pasur ndonjë sëmundje të mitrës dhe keni përdorur ilaçe të cilat mund të shpiejnë deri tek deformimet apo çrregullimet e frytit

 

Kam 35 vjeç, a nënkupton kjo që me siguri foshnja do të ketë probleme?

Nëse jeni mbi 35 vjeç, nuk nënkupton domosdo që foshnja do të ketë probleme, por është e vërtetë që kjo grupmoshë është më e rrezikuar nga çrregullimet kromozomale.

Mundësitë për të lindur foshnje me çrregullim tek gratë mbi 35 vjeç janë 1:178, ndërsa sa më e moshuar që të jetë gruaja aq më shumë rreziku rritet.

Përse duhet të testohem?

I vetmi person që mund të vendosë nëse do të testohet apo jo, jeni ju vet, pas konsultimeve me mjekët dhe ekspertët. Nëse pas rezultateve jo shumë të mira jeni edhe më me shumë ankth, mund të ndodh që ta dëmtoni foshnjen dhe veten edhe më shumë shkaku i stresit konstant.

Nëse keni vendosur që të mbani foshnjen pa marrë parasysh rezultatet, pregatituni me atë që jeta juaj do të ndryshojë jashtëzakonisht shumë, prandaj nuk do të ishte keq që të informoheni me kohë se për çfarë çrregullimi bëhet fjalë dhe të hulumtoni nëse jeni të gatshme për tu ‘flijuar’.

Kur nuk duhet testuar?

Nëse frikësoheni jashtë mase se mos ju ndodh gjë juve apo foshnjes suaj, apo keni vendosur me siguri të madhe që mund të kujdeseni për foshnjen pa marrë parasysh të gjithave.

Gjithashtu, disa prindër kanë besime personale apo religjioze të natyrës që nuk dëshirojnë të abortojnë.